Sprawdź, kiedy można odstąpić od inwentaryzacji

Sprawdź, kiedy można odstąpić od inwentaryzacji
Prawidłowo przeprowadzona inwentaryzacja to podstawa do sporządzenia rzetelnego sprawozdania finansowego. Głównym jej celem jest ustalenie rzeczywistego stanu aktywów i pasywów jednostki oraz doprowadzenie danych wynikających z ksiąg rachunkowych do ich zgodności ze stanem faktycznym. Upewnij się, jak często należy przeprowadzać inwentaryzację, kiedy inwentaryzację przeprowadzisz rzadziej niż raz na rok oraz w jakiej sytuacji można od niej odstąpić.

Sprawdź, kiedy można odstąpić od inwentaryzacji

Prawidłowo przeprowadzona inwentaryzacja to podstawa do sporządzenia rzetelnego sprawozdania finansowego. Głównym jej celem jest ustalenie rzeczywistego stanu aktywów i pasywów jednostki oraz doprowadzenie danych wynikających z ksiąg rachunkowych do ich zgodności ze stanem faktycznym. Upewnij się, jak często należy przeprowadzać inwentaryzację, kiedy inwentaryzację przeprowadzisz rzadziej niż raz na rok oraz w jakiej sytuacji można od niej odstąpić.

Jaki jest cel inwentaryzacji

Przeprowadzenie, a następnie wyniki inwentaryzacji należy odpowiednio udokumentować i powiązać z zapisami ksiąg handlowych, a ujawnione w toku inwentaryzacji różnice trzeba wyjaśnić i rozliczyć w księgach tego roku obrotowego, na który przypadał termin inwentaryzacji.

Oprócz regulacji ustawy o rachunkowości warto skorzystać z wytycznych zawartych w opublikowanym 28 lipca 2016 r. komunikacie ministra finansów dotyczącym ogłoszenia uchwały Komitetu Standardów Rachunkowości w sprawie przyjęcia stanowiska Komitetu dotyczącego inwentaryzacji drogą spisu z natury zapasów materiałów, towarów, wyrobów gotowych i półproduktów.

Jak często należy przeprowadzać inwentaryzację

Z zasady inwentaryzacji dokonuje się co roku. W niektórych przypadkach możliwe jest rzadsze niż raz na rok przeprowadzenie inwentaryzacji, pod warunkiem że zapasy lub środki trwałe są na terenie strzeżonym.

Możliwość wcześniejszego rozpoczęcia i zakończenia prac inwentaryzacyjnych dotyczy tylko tych składników aktywów, które podlegają inwentaryzacji drogą spisu z natury lub potwierdzenia salda. Pozostałe aktywa oraz pasywa należy zinwentaryzować, ustalając ich stan na ostatni dzień roku obrotowego.

Upewnij się, jaka jest definicja terenu strzeżonego

Ustawa o rachunkowości nie zawiera definicji takiego terenu – powinna być wskazana w instrukcjach obowiązujących w jednostce, najlepiej bezpośrednio w instrukcji inwentaryzacyjnej. Przykładowo można tam zapisać, że przez teren strzeżony rozumie się zamykane pomieszczenia z zainstalowanym systemem alarmowym lub teren odizolowany ogrodzeniem, zamykany bądź chroniony w inny sposób, np. przez dozorcę. Stanowisko KSR wskazuje, że składowisko strzeżone to dozorowane w sposób ciągły, zamknięte (zabezpieczone) miejsce przechowywania (składowania, magazynowania) zapasów, do którego nie mają dostępu osoby nieuprawnione (postronne).

Kiedy należy przeprowadzić spis

Nie narusza obowiązku przeprowadzenia spisu na ostatni dzień roku obrotowego przeprowadzenie go w odniesieniu do (art. 26 ust. 3 ustawy):

a) zapasów materiałów, towarów, wyrobów gotowych i półproduktów objętych bieżącą ewidencją ilościowo-wartościową i przechowywanych w strzeżonych składowiskach (art. 26 ust. 3 pkt 2 ustawy) – w dowolnym dniu w ciągu 2 lat,

b) zapasów towarów i materiałów (opakowań) w punktach obrotu detalicznego objętych ewidencją wartościową (art. 26 ust. 3 pkt 4 ustawy)

– w dowolnym dniu danego roku obrotowego,

c) zapasów drewna w jednostkach prowadzących gospodarkę leśną – w dowolnym dniu danego roku obrotowego (art. 26 ust. 3 pkt 5 ustawy).

Termin/ częstotliwość

Przedmiot inwentaryzacji

Forma inwentaryzacji

Uwagi

Ostatni dzień roku obrotowego

I

1. Aktywa pieniężne

2. Papiery wartościowe, z wyjątkiem tych w postaci zdematerializowanej

3. Produkty w toku produkcji

Spis z natury

Bez środków na rachunkach bankowych

4. Materiały, towary, produkty odpisywane w koszty w momencie zakupu lub wytworzenia

Spis z natury

Ustalony w trakcie inwentaryzacji stan na dzień bilansowy jest podstawą korekty kosztów do poziomu rzeczywistego zużycia lub rzeczywistej sprzedaży

Aktywa pieniężne na rachunkach bankowych i papiery wartościowe w postaci zdematarializowanej

Potwierdzenie salda

 

Przynajmniej raz w roku

II

1. Zapasy towarów i materiałów (opakowań) objętych ewidencją wartościową w punktach sprzedaży detalicznej

2. Zapasy drewna w jednostkach prowadzących gospodarkę leśną

Spis z natury

 

Nie wcześniej niż trzy miesiące przed końcem roku obrotowego i nie później niż do 15. dnia następnego roku

III Składniki aktywów bez wymienionych w grupie I:

1.  Składniki rzeczowe

Spis z natury

Stan ustalony podczas inwentaryzacji (drogą spisu z natury albo potwierdzenia salda) podlega korekcie (in

plus lub in minus) o przychody (zwiększenia) i rozchody (zmniejszenia), które nastąpiły między datą inwentaryzacji a datą wyznaczenia stanu

wynikającego z ksiąg, jednak nie może być ustalony po dniu

bilansowym

 

2. Należności

Rzeczowe składniki poza jednostką

Potwierdzenie salda

 
 

Zapasy obce

Spis z natury

 

Raz w ciągu 2 lat

IV Objęte ewidencją ilościowo-wartościową i znajdujące się na terenie strzeżonym:

1. Towary

2. Materiały

3. Produkty gotowe

4. Półprodukty

Spis z natury

 

Raz w ciągu 4 lat

V

1. Środki trwałe

2. Maszyny i urządzenia wchodzące w skład środków trwałych w budowie

Spis z natury

Składniki muszą się znajdować na terenie strzeżonym

Ostatni dzień roku obrotowego

VI.

1.  Pozostałe aktywa i pasywa

Weryfikacja

 

Dotrzymanie terminu przeprowadzenia inwentaryzacji ma szczególne znaczenie w jednostce sektora finansów publicznych, ponieważ przeprowadzenie inwentaryzacji z uchybieniem ustawowym wyczerpuje znamiona naruszenia dyscypliny finansów publicznych.

Kiedy dochodzi do naruszenia dyscypliny finansów publicznych

Naruszeniem dyscypliny finansów publicznych w rozumieniu art. 18 pkt 1 ustawy z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych jest:

  • zaniechanie przeprowadzenia inwentaryzacji;
  • zaniechanie rozliczenia inwentaryzacji;
  • przeprowadzenie inwentaryzacji w sposób niezgodny z przepisami ustawy o rachunkowości;
  • rozliczenie inwentaryzacji w sposób niezgodny z przepisami ustawy o rachunkowości.

W ocenie Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych (GKO) wszelkie odstępstwa od „warunków inwentaryzowania wynikających z ustawy o rachunkowości, a więc zarówno niepodjęcie inwentaryzacji, jak i niepełne jej przeprowadzenie czy też przeprowadzenie jej w taki sposób, że nie zostanie odzwierciedlony stan rzeczywisty wszystkich składników majątkowych danej jednostki, musi skutkować odpowiedzialnością sprawcy” (orzeczenie GKO z 6 października 2003 r., DF/GKO/Odw.-29/45-46/2003, LEX nr 81706). Rzetelne przeprowadzenie i rozliczenie inwentaryzacji jest podstawowym mechanizmem kontrolnym, który przez porównanie danych wynikających z ksiąg rachunkowych z dokumentami będącymi w posiadaniu kontrahentów ma na celu wykazanie nieprawidłowości (orzeczenie GKO z 6 marca 2006 r., DF/GKO/ Odw.-84/111/2005/733, niepubl.).

W jakiej sytuacji można odstąpić od inwentaryzacji

Dotyczy to jednostek łączących się lub dzielonych, jeżeli będzie sporządzona umowa o odstąpieniu od inwentaryzacji – nie dotyczy to spółek kapitałowych, które zawiesiły działalność, jeżeli zgodnie z art. 12 ust. 3b jednostka nie zamyka ksiąg rachunkowych.

Warto zapamiętać:

  • Z zasady inwentaryzacji dokonuje się co roku. W niektórych przypadkach możliwe jest rzadsze niż raz na rok przeprowadzenie inwentaryzacji, pod warunkiem że zapasy lub środki trwałe są na terenie strzeżonym.
  • Możliwość wcześniejszego rozpoczęcia i zakończenia prac inwentaryzacyjnych dotyczy tylko tych składników aktywów, które podlegają inwentaryzacji drogą spisu z natury lub potwierdzenia salda. Pozostałe aktywa oraz pasywa należy zinwentaryzować, ustalając ich stan na ostatni dzień roku obrotowego.
  • Dotrzymanie terminu przeprowadzenia inwentaryzacji ma szczególne znaczenie w jednostce sektora finansów publicznych, ponieważ przeprowadzenie inwentaryzacji z uchybieniem ustawowym wyczerpuje znamiona naruszenia dyscypliny finansów publicznych.

Jeśli chcesz zdobyć więcej wiedzy na temat inwentaryzacji wg najnowszych przepisów już dziś rozpocznij e-kurs „Inwentaryzacja 2017 – praktyczne wyjaśnienia z ćwiczeniami”. Zyskasz nowe umiejętności zawodowe, dzięki którym zwiększą się Twoje szanse na awans.

 

Nie ma jeszcze komentarzy do tego dokumentu.
Zaloguj się aby dodać komentarz
wiper-pixel